CT skener pluća (multislajsna kompjuterizovana tomografija - MSCT)

CT skener pluća, poznat i kao multislajsna kompjuterizovana tomografija (MSCT), jeste neinvazivna i jednostavna metoda, koja se sprovodi zarad dobijanja informacija o svim patološkim promenama i bolestima na području grudnog koša, uključujući rebra, kičmeni stub, grudnu kost, meko tkivo mišića, potkožno masno tkivo, plućnu maramicu, vazdušne puteve (dušnik i bronhije), plućno tkivo.

Slike poprečnog preseka generisane tokom CT skeniranja mogu se preoblikovati u više ravni, kao što su 2D i 3D slike, koje se mogu pregledati na računarskom monitoru, odštampati ili preneti na CD ili DVD.

Koristeći razne tehnike, novu softversku tehnologiju i primenjujući određenu dozu zračenja, koja je potrebna pacijentu, količina zračenja potrebna za izvođenje CT pluća može se značajno smanjiti. CT skener pluća sa malim dozama zračenja rutinski se koristi za procenu stečenih i urođenih abnormalnosti pluća, kao što su upala pluća, intersticijska bolest pluća ili procena tumora. U toku su istraživanja koja se bave proučavanjem dodatnog smanjenja doze zračenja. Vaš radiolog će odrediti odgovarajuću dozu zračenja koja će se koristiti za vaše skeniranje, u zavisnosti od vaših zdravstvenih problema.

CT skener pluća
CT skener

Zašto se primenjuje CT skener pluća?

CT skener pluća se primenjuje za:

  • dijagnostikovanje uzroka simptoma bolesti pluća, kao što su kašalj, otežano disanje, bol u grudima ili temperatura;
  • otkrivanje i procenu stepena tumora koji je nastao na plućima ili tumora koji se tamo proširio iz drugih delova tela;
  • procenu povrede grudnog koša, uključujući srce, krvne sudove, pluća, rebra i kičmu;
  • procenu abnormalnosti pluća nađene na ultrazvučnim pregledima.

CT pluća može pokazati različite plućne poremećaje, kao što su:

Кako se pripremiti za CT skeniranje pluća?

Tokom postupka trebalo bi da nosite udobnu i široku odeću. Možda će od vas biti zatraženo da obučete bolničku haljinu.

Metalni predmeti, uključujući nakit, naočare, proteze i ukosnice, mogu uticati na CT slike, zato bi trebalo da ih ostavite kod kuće ili da ih uklonite pre postupka.

Nekoliko sati pre samog postupka, lekar će vam reći da ništa ne jedete i ne pijete, ako će se tokom CT skeniranja pluća koristiti kontrastni materijal. Trebalo bi da obavestite svog lekara o svim lekovima koje uzimate. Ako imate alergiju na kontrastni materijal, lekar će propisati lekove (obično steroide) kako bi smanjio rizik od alergijske reakcije.

Žene bi uvek trebalo da obaveste svog lekara i CT tehnologa ako postoji mogućnost da su trudne.

Кako CT skener dijagnostika funkcioniše?

CT skener je velika mašina u obliku kraćeg tunela. Pacijent treba da legne na uski sto za ispitivanje, koji klizi u otvor ovog kratkog tunela.

Tokom skeniranja, od pacijenta će se možda zatražiti da zadrži dah. Bilo koji pokret, uključujući disanje i pokrete tela, može dovesti do izobličenja slike, zbog čega će fotografija izgledati mutno.

Rendgenska cev i elektronski rendgenski detektori, koji se nalaze jedan nasuprot drugog u prstenu, počnu da se rotiraju oko pacijenta. Tada se mala količina zračenja usmerava kroz deo tela koji se ispituje.

Specijalni računarski program, koji obrađuje informacije o slikama, da bi stvorio dvodimenzionalne slike preseka pacijentovog dela tela, nalazi se u odvojenoj kontrolnoj sobi, u kojoj tehnolog upravlja skenerom. Tehnolog može da čuje i razgovara sa pacijentom pomoću zvučnika i mikrofona.

Кada se skeniranje završi, od pacijenta će se zatražiti da sačeka dok tehnolog ne potvrdi, da li su slike dovoljno kvalitetne za tačno tumačenje.

CT skeniranje traje manje od 30 sekundi, a ceo postupak, uključujući i pripremu, obično traje do 30 minuta.

Šta očekivati tokom i nakon postupka?

CT pregledi su bezbolni, kratko traju i jednostavno se vrše. Usled primene multidetektorskog CT-a smanjuje se vreme pregleda i pacijent neće morati dugo da leži miran.

Iako je skeniranje bezbolno, možda ćete se osetiti nelagodno, ako ne mirujete nekoliko minuta. Ako vam je teško da ostanete mirni, ako ste veoma nervozni ili uznemireni, CT pregled će vam biti stresan. U tom slučaju, tehnolog ili medicinska sestra, pod uputstvom lekara, mogu vam ponuditi adekvatne lekove, koji će vam pomoći da lakše podnesete CT pregled.

Posle CT pregleda, možete se vratiti svojim uobičajenim aktivnosstima.

Prednosti – CT skener pluća:

  • CT skeniranje je brz postupak, a to je važno za pacijente koji imaju problema sa zadržavanjem daha;
  • CT skeniranje je bezbolan i neinvazivan postupak, koji prikazuje tačne rezultate;
  • Glavna prednost CT-a jeste njegova sposobnost istovremenog prikazivanja kostiju, mekog tkiva i krvnih sudova.
  • CT skeniranje daje vrlo detaljne slike mnogih vrsta tkiva kao i pluća, kostiju i krvnih sudova;
  • U hitnim slučajevima, CT skener veoma brzo može otkriti unutrašnje povrede i krvarenje i tako pomoći u spašavanju života;
  • CT se pokazao kao isplativ alat za snimanje širokog spektra kliničkih problema;
  • CT je manje osetljiv na kretanje pacijenta od magnetne rezonance (MRI);
  • Pacijentkinje koje imaju implante u grudima, neće moći da u redovnim okolnostima rade rendgen pluća, te će skener pluća bili adekvatna zamena;
  • Dijagnoza utvrđena CT skeniranjem može eliminisati potrebu za hirurškom biopsijom.

Rizici – CT skener pluća:

  • Uvek postoje minimalne šanse za razvoj raka zbog prekomerne izloženosti zračenju;
  • Žene bi uvek trebalo da kažu lekaru i CT tehnologu ako postoji šansa da su trudne;
  • CT skeniranje se generalno ne preporučuje trudnicama, zbog potencijalnog rizika za nerođenu bebu, osim ako skeniranje nije medicinski neophodno;
  • Rizik za nastanak ozbiljne alergijske reakcije na kontrastne materijale, koji sadrže jod, izuzetno je redak, a radiološka odeljenja su dobro opremljena da se nose sa alergijskom reakcijom, u slučaju njenog nastanka;
  • Кod nekih pacijenata sa smanjenom funkcijom bubrega, boja koja se koristi za CT skeniranje može pogoršati funkciju bubrega;
  • Budući da su deca osetljivija na zračenje, trebalo bi da imaju CT pregled samo ako je to neophodno zarad postavljanja dijagnoze i ne bi trebalo da imaju ponovljene CT preglede, osim ako nisu neophodni. CT skeniranje kod dece uvek treba raditi tehnikom niskih doza zračenja.