Deformiteti stopala


U narodu, stopala se dele na izdubljena, normalna, spuštena i  ravna. Međutim, u medicinskoj praksi poremećaji stopala prema položaju delimo na :


  • pes equinus - peta stoji visoko
  • pes vartus - stopalo je postavljeno u inverziji
  • pes adductus - prednji deo stopala stoji u adukciji
  • pes supinatus - prednji deo stopala stoji u supinaciji

W. Schilling tvrdi da ovi položaju nastaju još u intrauterinom periodu i zavise od odnosa oss.calcanei prema os. tali i os naviculare.

Po Imhauser - u (1984.) komponente koje učestvuju u razvoju stopala su:
  • addukcija prednjeg dela stopala
  • supinatorna iskretanja prednjeg dela stopala
  • varus položaj pete
  • skraćenje Ahilove tetive
  • produbljenje dugog luka svoda
Svodovi stopala se sastoje od masnih jastučića i hrskavičave tvorevine a svojom anatomskom građom imaju značajnu ulogu u funkciji lokomotornog aparata, jer deluju kao amortizeri. Imaju zaštitnu ulogu jer štite unutrašnje organe, kičmenu moždinu i koru velikog mozga od potresa koji mogu da nastanu prilikom trčanja, hodanja na tvrdoj podlozi i raznim skokovima koji se izvode prilikom sportskog treninga i normalnih aktivnost koje dete ima.

Antropolozi su analizirali koliko su poremećaji stopala urođeni: po nekim autorima 5%, a stečeni 95%.









Grill (1996.) i Dimeglio (1995.) definišu poremećaj stopala:


Tip 1

Korekcija do neutralnog položaja. Skraćenost Ahilove tetive je minimalna, a stopalo ne dopušta potpunu pasivnu dorzalnu fleksiju. Čak 90%, pa i više, lečenje je korektivno i leči se konzervativnim putem

Tip 2
 

Klupčasto stopalo pokazuje delimičnu korigovanost u smislu ušiljenog stopala. Adukcija prednjeg dela stopala je smanjena i korektabilna, nema poprečne tabanske falte, supinacija je smanjena i iznosi oko 20% . Prognoza lečenja je dobra. Konzervativnim načinom u 33% klupčastih stopala je izlečeno (Demeglio 1995).  
 

Tip 3


Uklješteno stopalo sa subtalarnom rotacijom koja dopušta minimalna korektivnost. Korekcija prednjeg dela stopala je moguća. Položaj supinacije je oko 40 stepeni. Celih 35% ovih deformiteta rezistentni su na korekciju.

Tip 4


Karakteriše se rigidnim kratkim stopalom subtalarno je komletno dislocirano i sa vrhom stopala je povezano. Varus pozicija iznosi 45 stepeni, i nastaje jedna duga i upečatljiva poprečna falta na sredini stopala. Svi zglobovi su čvrste kontrakture. Ovaj poremećaj je redak i sreće se u 12% svih klupčastih stopala i praktično je nekorektibilna (Demeglio).



Dijagnostika

U dijagnostici je najvažnije uzeti pravu anamnezu (da li ima bolove, i od kada, da li se bavi nekim sportom i koliko je to stopaloaktivno, koje je sve bolesti preležao, kakav je porođaj bio i kompletnu porodičnu anamnezu). Nakon toga treba izvršiti inspekciju stopala i proceniti gde je najveći pritisak kod opterećenja i hoda. Nakon toga ispitati mišiće koji su direkno odgovorni za deformitet, a to su gornji i donji pripoji mišića potkolenice (procenjuje se njihov odnos). Obavezno kod prvog pregleda uraditi, a i kasnije, po tri plantograma, analizirati podometar, uraditi radiografski snimak i na kraju izračunati indeks stopala i njegov deformitet, uporediti ga sa radiografskim snimkom.


Merenje deformiteta stopala - plantogram

Najpoznatija metoda je Thompsoova metoda koja glasi : A/b x 100=......% .

Kod opredeljivanja poremećaja koristimo:


  • Prvi stepen od 1 do 30%,
  • Drugi stepen od 30 do 60 %
  • Treći stepen je preko 60%

Postoji metoda, po ruskim autorima, koja je za praksu najpogodnija.







Postoji i još jedna praktična metoda merenjem dužine i visine stopala (od zemlje do gornje ivice čunaste kosti) i izračunavanje indeksa.


Indeks = visina od zemlje x 100/ dužina stopala u cm. Normalno ovaj indeks iznosi 29 –31, ako je indeks manji i stopalo je spuštenije i obrnuto.



Pri spuštanju svoda, stopalo može da se raspline usled popuštanja mišićno - vezivnog aparata stopala.






Podeli tekst:

Prof. mr Milorad Jerkan je specijalista sportske medicine. Načelnik je Dispanzera za medicinu sporta u Nišu i stručni saradnik Medicinskog fakulteta. Koordinator je praktične nastave specijalizacije sportske medicine, ka...

Povezani tekstovi:

Broj komentara: 2

  1. Eduardo 22.11.2012

    Šta da ti kažem mahlat, trebala si prvo kod mene u ojranicidu na pregled, pomenute tegobe su moja specijalnost ne daj se. . Mahlat


  2. danijela mandic 27.02.2010

    Mom sinu koji ima tri godine je dijagnoza pedes planovalgi, interesuje me sve o tome, unaprijed hvala


Vaš komentar nam je veoma dragocen, molimo upišite ga ovde