Ocenite:
  • 63
(2.79 / 63)

Vaskulitisi

Vaskulitis predstavlja kliničko - patološki proces koji se karakteriše inflamacijom ( zapaljenjem) i nekrozom ( izumiranje) krvnih sudova. Patološkim procesom je obično kompromitovan lumen krvnih sudova - arterija, arteriola, kapilara i venula.

Uzrok nastanka

Bolest najverovatnije izaziva veći broj različitih činilaca. Veruje se da neki nasledni faktori (geni), infekcija ili drugi činioci iz spoljne sredine mogu imati značajnog udela u nastanku bolesti. Ove bolesti nisu zarazne i njihova pojava ne može da se spreči.

Klinička slika najčešćih vaskulitisa

Kliničke manifestacije zavise od vrste i veličine krvnih sudova, rasporeda, lokalizacije i patohistološke vrste oštećenja, broja i stadijuma nastalih lezija, vrste organa i sistema, kao i od starosti bolesnika.

Klasični poliarteritis - oblik vaskulitisa u kome dolazi do razaranja (nekroze) srednjih i malih arterija, početak bolesti je nespecifičan, obično nagao, sa povišenom temperaturom, mršavljenjem, bolom u potkolenicama. Temperatura je visoka, dugotrajna i uporna. Česte su bubrežne lezije sa pojavom krvi i proteina u mokraći i smanjenog klirensa kreatinina. Nastaje progresivnma bubrežna insuficijencija. Muskulo-skeletne promene se ispoljavaju u vidu bolova u zglobovima i mišićima pretežno na donjim ekstremitetima uz prateći arteritis ili neuropatske promene. Promene na srcu su u vidu arteritisa koronarnih sudova i mogu dovesti do infarkta miokarda i srčane insuficijencije. Moguća je pojava i perikarditisa (zapaljenja srčane kese), ubrzanog rada srca i srčanih aritmija. Gastrointestinalni trakt može dati simptomatologiju abdominalnog bola, krvavljenja, infakta ili perforacije creva sa zapaljenjem trbušne maramice. Zatim se javljaju zapaljenja perifernih nerava sa bolovima, slabošću mišića ali i oštećenje centralnog nervnog sistema sa glavoboljama, konvulzijama, oduzetošću. Na koži se javljaju različite promene od alergijskih do dubokih ulceracija i nekrotičnih lezija. Oštećenja krvnih sudova oka mogu dovesti do gubitka vida.

 

Wegenerova granulomatoza - hronični sistemski vaskulitis u kome postoje promene na malim i srednjim krvnim sudovima i to najčešće u gornjim ( nos i sinusi), donjim disajnim putevima ( pluća) i bubrezima. Kod većine bolesnika javlja se zapušenost sinusa, koja se ne poboljšava posle primene antibiotika i kapi za nos. Na nosnoj pregradi se javlja krvarenje, a zatim se stvaraju kraste. Oštećenja nosne pregrade nekad dovodi do deformacije nosa koji se naziva “sedlasti nos”. Zapaljenje u disajnim putevima može da dovede do suženja dušnika, što se ispoljava grubim glasom i problemima sa disanjem. Zapaljenski čvorići u plućima daju simptome zapaljenja pluća sa pojavom kratkog daha, kašlja i bola u grudima. Na početku bolesti bubreg je zahvaćen kod samo malog broja bolesnika, ali se taj broj povećava sa napredovanjem bolesti. Pored toga postoje i opšti znaci bolesti kao što su: gubitak u težini, malaksalost, povišena temperatura, noćno znojenje, bolovi u zglobovima i pojava vaskulitisa na koži.

Alergijski granulomatozni vaskulitis - javlja se nakon dugogodišnje astme, počinje sa visokom temperaturom i telesnim propadanjem, infiltratima na plućima i poliarteritisom. Dominiraju kožne lezije, sa pojavom puprpure (tačkasto crvenilo), gastrointestinalna krvarenja i abdominalni bol, srčana insuficijencija i znaci zahvatanja bubrega.

Dijagnoza

Do dijagnoze se dolazi na osnovu kliničkih znakova bolesti, rezultata laboratorijskih analiza krvi i mokraće, kao i radioloških ispitivanja (ultrazvučni pregled, rendgensko snimanje, kompjuterizovana tomografija - CT, magnetna rezonancija - MR i angiografija). Kada je potrebno uzima se isečak tkiva (biopsija) i posmatra pod mikroskopom.

 

Lečenje

Lečenje vaskulitisa je dugotrajno i složeno. Osnovni cilj lečenja je da se upala što pre zaustavi i postigne dobra kontrola bolesti (indukciona, početna terapija) i da se ona dugo održi (terapija održavanja) uz izbegavanje neželjenih efekata lekova.Do sada se pokazalo da su glikokortikoidi u kombinaciji sa imunosupresivnim lekovima (ciklofosfamid) najefikasniji. Lekovi koji se koriste u terapiji održavanja su azatioprin, metotreksat i ciklosporin A  sa malom dozom glikokortikoida.

 

 Komentari: 6 | Pogledajte komentare Pošaljite komentar
 

Bolesti koje počinju slovom:


Pretraga po ključnoj reči:


  

Kategorije bolesti

Bolesti mišićno koštanog i vezivnog tkiva (Reumatologija)