Stenoza plućne arterije

Stenoza plućne arterije predstavlja opstrukciju na nivou izlaznog trakta desne komore i relativno je česta urođena srčana malformacija. Suženje može bioti lokalizovano na subvalvulnom nivou, na nivou zaliska plućne arterije i supravalvulno, a može predstavljati i kombinaciiju više lokalizacija. Valvulna plućna stenoza je najčešći oblik izolovane opstrukcije izlaznog trakta desne komore.

Urođene srčane mane nastaju u kompleksnoj interakciji genetskih činilaca i faktora sredine. Vrlo retko se može otkriti uzrok kongenitalne srčane malformacije kao, na primer, rubeola majke ili hronično prekomerno uživanje alkohola majke u toku embriogeneze. Različiti faktori kao hipoksija, jonizujuće zračenje, neki medikamenti imaju teratogeni efekat. Rizik pojave urođene srčane mane kod dece roditelja sa kongenitalnom srčanom malformacijom je nizak, 2-5%, i ne bi treblo da predstavlja prepreku prilikom planiranja potomstva.

Klinička slika

Simptomi zavise od stepena suženja zaliska plućne arterije. Bolesnici sa blagom stenozom, najčešće nemaju simptome i bolest obično ne pokazuje značajniju progresiju u toku života, a otkriva se nalazom šuma na pregledu. Teža stenoza onemogućava odgovarajuće povećanje minutnog volumena u toku fizičkog napora i dolazi brzo do ispoljavanja zamora, dispneje ( otežano disanje) a može doći i do pojave sinkope (kratkotrajan gubitak svesti). Može doći do otvaranja komunikacije između desne pretkomore i leve pretkomore na nivou foramen ovale, koji je kod značajnijeg dela populacije samo funkcionalno zatvoren, ali ne i anatomski obliterisan. S prelaskom neoksigenisane krvi iz desne u levu prekomoru, i zatim u sistemsku cirkulaciju dolazi do pojave cijanoze ( modrilo). Kao i sve cijanogene srčane mane, i ova, usporava rast i povećanje telesne težine i visine deteta. Veću osetljivost na cijanozu pokazuju dečaci.

Dijagnoza

Postavlja se na osnovu kliničke slike, fizikalnog pregleda (sistolni ejekcioni šum), EKG-a, rendgenografije, ultrazvuka, kateterizacije srca i angiografije.

Lečenje

Hirurško lečenje prati relativno mali rizik. U poslednje vreme se sve više stenoza zaliska plućne arterije rešava bez hirurške intervencioje, u laboratorijama za kateterizaciju srca, korišćenjem balon katetera i izvođenjem balon - kateterizacije.