Distorzija zgloba (izvrnuće)

Zglobovi su formirani od koštanih i mekih delova. Kod sportista, češće su povrede mekih delova zgloba (zglobna čaura, ligamenti) a ređe koštani delovi. Zglobovi su pokretni spojevi između kostiju, sastavljeni većinom od dve kosti od kojih je jedna izdubljena a druga ispupčena. Zglobna hrskavica nema sopstvenu vaskularizaciju, već se ishranjuje sinovijalnom tečnošću, pri čemu je od esencijalnog značaja aktivnost zgloba.

Zglob zatvara (hermetizuje) zglobna čaura sastavljena od spoljnjeg fibroznog i unutrašnjeg sinovijalnog sloja. Fibrozni sloj je čvršći i mehanički štiti zglob, a unutrašnji je funkcionalniji, jer luči sinovijalnu tečnost koja nastaje transudacijom plazme. Ovaj sloj reaguje na traumatske agense na dva načina: opštom reakcijom koja se sastoji u dilataciji krvnih sudova i ekstravagaciji plazme.

Bolna reakcija  uzrokuje inaktivnost zgloba pa nagomilavanje metaboličkih produkata dovodi do povećanosti kiselog izliva, pa u takvoj sredini dolazi do precipitaciji fibrina a ovo je osnov za dalju granulaciju tkiva i daljih artritičnih promena. Povrede zgloba najčešće nastaju direktnim udarcem ili prekomernim pokretima koji su izvan fiziološkog  pokreta zgloba.

Ligamenti su građeni od snopova fibroznih vlakana postavljenih izvan zglobova (ekstracelularno) ili unutra (intrakapsularno) i direkno pojačava zglobnu čauru

Distorzija nastaje kada sila u potpunosti ne savlada otpor zglobnih veza i zglob ostane u svom anatonski normalnom položaju.

Po Almanovoj podeli distorzije mogu da budu:

Elongacione distorzije  -  distorzija prvog stepena, u kliničkoj slici javlja se slabiji ili jači bol, manji otok koje se ne javlja odmah već posle nekoliko dana,

Laceracione distorzije - distorzija drugog stepena, to su uganuća ili delimični prekid  ligamenata. Kliničkom slikom dominira jak i oštar bol u trenutku nastajanja, otok koji se odmah formira zbog krvavljenja (hematrozis u zglobu), funkcije zgloba su smanjene uz prisutnu nestabilnost u zglobu,

Rupturacione distorzije - distorzija trećeg stepena koje se karakterišu potpunim prekidom ligamenata obilnim hemoragijama. Kliničkom slikom dominira oštar bol, veliki otok, potpuno oštećenje funkcije zgloba, nestabilnost i obavezan operativni zahvat

Lečenje

U trenutku povređivanja krioterapija dominira (opisano na str), hidrokineziterapija, ultra zvuk, elektroforeza ( kombinacija sa analgetikom, kortikostereoidima), interferentne struje, laser, magnetoterapija, kineziterapija. Treći stepen obavezan hiruški zahvat, i to odmah istog dana, (ako je moguće) jer daje najbolje rezultate.